Polacy Światu godziny emisji w telewizji, obsada, kiedy leci i gdzie obejrzeć

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Wacław Szuniewicz. Urodził się 28 grudnia 1892 roku w rodzinie szlacheckiej zamieszkującej tereny obecnej Wileńszczyzny. Misjonarz, lekarz okulista i pediatra, działacz społeczny. Po wstąpieniu do Zgromadzenia Księży Misjonarzy św. Wincentego a Paulo, wyjechał do Chin. W mieście Xingtai stworzył niewielki szpital, który po kilku latach powiększył do 100 łózek i 18 przychodni w terenie. Dziennie przeprowadzał kilkanaście operacji okulistycznych. W latach 30. XX wieku został mianowany dyrektorem generalnym wszystkich szpitali katolickich w północnych Chinach. Kształcił okulistów chinskich i przyjmował pacjentów z najodleglejszych części Chin. Nazywano go Xuan Weiren - człowiek ze srebrną brodą. Po przejęciu władzy przez komunistów wyjechał do USA i Brazylii.

Opis (streszczenie): Cykl etiud filmowych przybliżających widzom sylwetki wybitnych polskich naukowców żyjących w różnych zakątkach świata, którzy swoją pracą i odkryciami dali podstawy do rozwoju nauki. W krótkich filmach poznamy niezwykłe historie wybitnych Polaków, którzy pomimo odległości, jaka ich dzieliła od Ojczyzny, sercem oddani byli Polsce, ale swoim umysłem i talentem służyli innym narodom. Bohaterem tego odcinka jest Józef Szczepan Kowalewski, badacz języka mongolskiego i lamaizmu. Urodził się 9 stycznia 1801 roku w Brzostowicy Wielkiej koło Grodna. Podczas studiów dołączył do tajnego Towarzystwa Filomatów, gdzie zaprzyjaźnił się z narodowym wieszczem, Adamem Mickiewiczem. Kowalewski studiował język arabski, perski, tatarski i mongolski. W 1830 roku wyjechał do Chin jako sekretarz misji dyplomatycznej i tam gromadził informacje o kulturze i języku Chin. Józef Szczepan Kowalewski przez 6 lat pełnił funkcję rektora Uniwersytetu w Kazaniu. W 1862 roku powrócił do Polski i został profesorem Wydziału Historyczno - Filologicznego Uniwersytetu Warszawskiego. Zmarł 7 listopada 1878 roku w Warszawie. Do dzisiaj za największe osiągnięcie naukowe Józefa Szczepana Kowalewskiego uznaje się trzytomowy "Słownik mongolsko - rosyjsko - francuski", który jest istotnym materiałem badawczym współczesnej mongolistyki, ałtaistyki i buddologii.

Opis (streszczenie): Projekt etiud filmowych przybliżających widzom sylwetki wybitnych polskich naukowców żyjących w różnych zakątkach świata, którzy swoją pracą i odkryciami dali podstawy do rozwoju nauki. W krótkich filmach poznamy niezwykłe historie wybitnych Polaków, którzy pomimo odległości, jaka ich dzieliła od Ojczyzny, sercem oddani byli Polsce, ale swoim umysłem i talentem służyli innym narodom. Bohaterem odcinka jest Władysław Kotwicz polski językoznawca i orientalista, urodził się 20 marca 1872 roku w Ossowie na Wileńszczyźnie. W roku 1891 rozpoczął studia orientalistyczne na Wydziale Języków Wschodnich Uniwersytetu w Petersburgu, gdzie specjalizował się w języku mongolskim, mandżurskim i chińskim. Wziął udział w czterech ekspedycjach badawczych podczas których opisywał życie Kałmuków, ale najważniejszą z jego wypraw była wyprawa do północnej Mongolii w 1912 roku, gdzie dokumentował życie w najstarszym buddyjskim klasztorze w Erdeni Dzu. Początek II wojny światowej w 1939 roku zastaje Władysława Kotwicza w Wilnie. Być może dzięki temu uniknął losu lwowskich profesorów rozstrzelanych przez Niemców. Zmarł 3 października 1944 w Czarnym Borze pod Wilnem.

Opis (streszczenie): Bohaterką odcinka jest Wanda Błeńska (1911 - 2014), lekarka, misjonarka, specjalistka leczenia trądu. Ukończyła medycynę w Poznaniu w 1934 roku. Pracowała w szpitalach w Toruniu i Gdyni. Podczas wojny działała w AK. Ukończyła kursy medycyny tropikalnej w Hamburgu i Liverpoolu. W 1950 wyjechała do Ugandy, gdzie pracowała jako naczelny lekarz ośrodka dla trędowatych w Bulubie nad Jeziorem Wiktorii, przy misji sióstr franciszkanek. Działała w międzynarodowym środowisku leprologów, angażując się w badania nad szczepionką przeciw trądowi. W 1994 roku wraca do Polski i działa społecznie na rzecz Afryki. Odwiedzała Ugandę kilkakrotnie, m.in. podczas wizyty Jana Pawła II. Umiera w roku 2014 w wieku 103 lat. W 2019 rozpoczyna się jej proces beatyfikacyjny.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Józef Babiński, ur. w 1857 r. w Paryżu, w rodzinie polskich emigrantów. Ukończył studia medyczne na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Paryskiego i został pierwszym asystentem w szpitalu Pitie - Salpetriere.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Wacław Olszak - urodził się 29 maja 1868 roku w Szonowie w rodzinie chłopskiej. Gimnazjum ukończył w Cieszynie, a następnie wyjechał do Wiednia, aby studiować medycynę. Po uzyskaniu tytułu doktora wszechnauk lekarskich w 1895 roku odbywał praktyki w szpitalach w Wiedniu i Krakowie. Osiedlił się w rodzinnych stronach na granicy polsko - czeskiej. Podczas I wojny światowej leczył rannych w szpitalu w Karwinie. Z Cieszyna i Karwiny pochodziło wielu żołnierzy Legionów Piłsudskiego - do legionów wcielono uformowany w Cieszynie przez Polskie Towarzystwo Gimnastycznego Sokół tzw. Legion Śląski - sam Józef Piłsudski często bywał w Cieszynie. Wacław Olszak działał w Związku Śląskich Katolików, co pozwoliło mu na wejście w skład Rady Narodowej Księstwa Cieszyńskiego. Organizacja ta powstała z zamysłem przejęcia władzy w Księstwie Cieszyńskim po rozpadzie Austro - Węgier i włączenia Śląska Cieszyńskiego do niepodległego państwa polskiego. Wacław Olszak zginął tuż po wybuchu II wojny światowej - 11 września 1939 roku. Nazwiskiem Wacława Olszaka zostały nazwane ulice w Cieszynie oraz Katowicach.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Florenty Orzeszko (1835 - 1905), uczestnik powstania styczniowego, polski lekarz i działacz polonijny. Prowadził praktykę lekarską w Zakozielu, w pobliżu majątku swojego brata Piotra, męża pisarki Elizy Orzeszkowej.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Julian Talko Hryncewicz - polski lekarz i antropolog.

Opis (streszczenie): Bohaterką odcinka jest Wanda Dynowska tłumaczka i popularyzatorka filozofii hinduizmu urodziła się 30 czerwca 1888 roku w Petersburgu. W II Rzeczpospolitej współpracowała z Józefem Piłsudskim, a po jego śmierci wyjechała do Indii. Poznała Mahatmę Gandhiego i stała się jedną z najbardziej zaufanych osób indyjskiego przywódcy. Dynowska uważała, że doświadczenia hindusów dążących do niepodległości, są zbieżne z historią Polaków. Po wybuchu II wojny światowej Dynowska pomagała polskim uchodźcom, którzy osiedlili się w Indiach, stając się łącznikiem między kulturą polską i indyjską. Dalajlama duchowy i polityczny przywódca narodu tybetańskiego, laureat Pokojowej Nagrody Nobla w oficjalnych wypowiedziach wspominał wielokrotnie Wandę Dynowską porównując ją do przybranej matki wszystkich hindusów.

Opis (streszczenie): Wacław Sieroszewski to jeden z czołowych pisarzy okresu Młodej Polski - urodził się 24 sierpnia 1858 w majątku koło Radzymina. W 1878 roku rozpoczął pracę na Kolei Warszawsko - Wiedeńskiej, jednak za działalność antycarską został aresztowany i osadzony w X Pawilonie Cytadeli Warszawskiej. W 1880 roku został zesłany na Syberię i przetransportowany do Wierchojańska w Jakucji, gdzie prowadził prace etnograficzne. Wacław Sieroszewski pisał o Jakutach i ich wierzeniach, publikował liczne artykuły i został doceniony przez Cesarskie Towarzystwo Geograficzne. Uznanie ze strony władz rosyjskich umożliwiło mu powrót do ojczyny po 20 latach pobytu na Syberii. Po powrocie do kraju, za działalność niepodległościową ponownie trafił do X Pawilonu i ponownie został zesłany na Syberię. Stąd wraz z Bronisławem Piłsudskim wyruszył na etnograficzną wyprawę do Japonii. Tu prowadził badania nad ludami Ajnów należącymi do paleoazjatyckiej grupy językowej. Po odzyskaniu niepodległości przez Rzeczpospolitą zajął się literaturą publikując między innymi biografię Józefa Piłsudskiego, z którym politycznie był związany przez większość życia.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Michał Boym - polski orientalista i lekarz. Urodził się we Lwowie w 1612 roku w rodzinie szlacheckiej z węgierskimi korzeniami. Dziadek Michała Boyma pełnił funkcję sekretarza króla Stefana Batorego, a ojciec był lekarzem na dworze Zygmunta III Wazy. Młody Boym interesował się matematyką i naukami przyrodniczymi. Mając 16 lat rozpoczął naukę w kolegium Jezuitów we Lwowie, a po jego ukończeniu studiował filozofię w Kaliszu i teologię na Uniwersytecie Jagiellońskim. W 1631 roku wstąpił do Zakonu Jezuitów, gdzie kształcił się w zakresie medycyny, a także opiekował się chorymi przy kościele św. Szczepana w Krakowie. W 1643 roku - przez Lizbonę, wschodnie wybrzeże Afryki i Indie - wyruszył do Chin.

Opis (streszczenie): Projekt trzynastu etiud filmowych przybliżających widzom sylwetki wybitnych polskich naukowców żyjących w różnych zakątkach świata, którzy swoją pracą i odkryciami dali podstawy do rozwoju nauki. W krótkich filmach poznamy niezwykłe historie wybitnych Polaków, którzy pomimo odległości, jaka ich dzieliła od Ojczyzny, sercem oddani byli Polsce, ale swoim umysłem i talentem służyli innym narodom. Bohaterem odcinka jest Szczepan Walkowski (1912 - 1969) ksiądz kapelan pilot Polskich Sił Powietrznych w Wielkiej Brytanii, uczestnik II wojny światowej. W 1949 roku wyjechał do Argentyny gdzie jako duchowny pracował na rzecz organizacji polonijnych, był redaktorem "Głosu Polskiego.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Czesław Marian Bieżanko (1895 - 1986), wybitny inżynier rolnictwa, chemik, entomolog. Wykładał chemię i historię naturalną na uniwersytecie w Rio Grande. Dokonał jednej z największych w XX wieku rewizji systematyki motyli. Jego opracowania naukowe przyczyniły się do poznania motyli Brazylii i Urugwaju, a kilkanaście gatunków motyli nazwano jego imieniem.

Opis (streszczenie): Bohaterem kolejnego odcinka programu "Polacy Światu będzie ksiądz Marian Żelazek, który urodził się 30 stycznia 1918 roku w Palędziu koło Poznania. Ksiądz Marian Żelazek po rozpoczęciu II wojny światowej został aresztowany i wywieziony do obozu koncentracyjnego w Dachau. W 1948 roku przyjął święcenia kapłańskie, a dwa lata później został wysłany na misję do północnych Indii. Przez 25 lat pracował wśród rdzennych mieszkańców indyjskiej dżungli - Adivasów. Ksiądz Marian Żelazek w 2002 roku został nominowany do Pokojowej Nagrody Nobla przez Ruch Solidarności z Ubogimi Trzeciego Świata. Zmarł 30 kwietnia 2006 roku i został pochowany na cmentarzu w Jharsugunda w Indiach.

Opis (streszczenie): Bohaterem jest Ludwik Hirszfeld (ur. 1884 r. w Warszawie). Studiował medycynę na Uniwersytecie Fryderyka Wilhelma w Berlinie. Pracował w Instytucie Badań Onkologicznych w Heidelbergu, gdzie odkrył, że grupa krwi jest cechą dziedziczną.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Erazm Bogoria - Skotnicki (rocznik 1848), urodzony w Warszawie. Za udział w powstaniu styczniowym władze zesłały go na Syberię. Oblicza się, że w tamtym okresie na Syberię wywieziono około 20 tysięcy Polaków. Erazm Bogoria - Skotnicki podczas przekraczania granicy zbiegł z transportu i przedostał się do Francji. W Paryżu rozpoczął studia w Szkole Inżynierii Wojennej, jednak z powodów finansowych zrezygnował ze studiów i jak większość Polaków przebywających w tamtym okresie we Francji, wyemigrował do Argentyny, a następnie do Urugwaju, gdzie osiadł na stałe. W 1885 roku Profesor Erazmo de Bogoria - Skotnicki objął urząd Państwowego Inspektora do spraw Szkolnictwa Społecznego przy rządzie Urugwajskim. Zmarł 26 grudnia 1897 roku w wieku 49 lat.

Opis (streszczenie): Maria Teresa Josefina była córką polskich zesłańców. W bardzo młodym wieku uzyskała tytuł profesora i wyemigrowała do Urugwaju. Jej działalność była związana z rozwojem powszechnego szkolnictwa w Urugwaju, a także regulacjami dotyczącymi praw człowieka i prawa do głosowania na kobiety.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Jan Żak - Joao Zaco Parana (1884 - 1961), brazylijski rzeźbiarz polskiego pochodzenia, wybitny profesor Akademii Sztuk Pięknych w Rio de Janeiro. Jego rzeźby i prace z zakresu architektury znajdują się w oficjalnych budynkach państwowych Brazylii.