Polacy Światu godziny emisji w telewizji, obsada, kiedy leci i gdzie obejrzeć

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Jan Czesław Wysocki (1839 - 1883), topograf, inżynier. Po powstaniu styczniowym wyemigrował do Francji, a następnie do Argentyny. W Buenos Aires w Argentyńskim Instytucie Geograficznym wytyczał szlaki komunikacyjne, budował fortyfikacje, sporządzał mapy różnych części Argentyny m.in. Patagonii i Gran Chaco.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Jan Juliusz Szymański (1870 - 1958), chirurg i okulista - profesor Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. W latach 1896 - 1898, lekarz rosyjskiej floty handlowej we Władywostoku. W latach 1912 - 1922 wykładał medycynę na Uniwersytetach w Brazylii, aktywnie działał na rzecz popularyzacji nowoczesnej medycyny w krajach Ameryki Południowej.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Jan Żak - Joao Zaco Parana (1884 - 1961), brazylijski rzeźbiarz polskiego pochodzenia, wybitny profesor Akademii Sztuk Pięknych w Rio de Janeiro. Jego rzeźby i prace z zakresu architektury znajdują się w oficjalnych budynkach państwowych Brazylii.

Opis (streszczenie): Maria Teresa Josefina była córką polskich zesłańców. W bardzo młodym wieku uzyskała tytuł profesora i wyemigrowała do Urugwaju. Jej działalność była związana z rozwojem powszechnego szkolnictwa w Urugwaju, a także regulacjami dotyczącymi praw człowieka i prawa do głosowania na kobiety.

Opis (streszczenie): Maria Teresa Josefina była córką polskich zesłańców. W bardzo młodym wieku uzyskała tytuł profesora i wyemigrowała do Urugwaju. Jej działalnośćbyła związana z rozwojem powszechnego szkolnictwa w Urugwaju, a także regulacjami dotyczącymi praw człowieka i prawa do głosowania na kobiety.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Erazm Bogoria - Skotnicki (rocznik 1848), urodzony w Warszawie. Za udział w powstaniu styczniowym władze zesłały go na Syberię. Oblicza się, że w tamtym okresie na Syberię wywieziono około 20 tysięcy Polaków. Erazm Bogoria - Skotnicki podczas przekraczania granicy zbiegł z transportu i przedostał się do Francji. W Paryżu rozpoczął studia w Szkole Inżynierii Wojennej, jednak z powodów finansowych zrezygnował ze studiów i jak większość Polaków przebywających w tamtym okresie we Francji, wyemigrował do Argentyny, a następnie do Urugwaju, gdzie osiadł na stałe. W 1885 roku Profesor Erazmo de Bogoria - Skotnicki objął urząd Państwowego Inspektora do spraw Szkolnictwa Społecznego przy rządzie Urugwajskim. Zmarł 26 grudnia 1897 roku w wieku 49 lat.

Opis (streszczenie): Projekt etiud filmowych przybliżających widzom sylwetki wybitnych polskich naukowców żyjących w różnych zakątkach świata, którzy swoją pracą i odkryciami dali podstawy do rozwoju nauki. W krótkich filmach poznamy niezwykłe historie wybitnych Polaków, którzy pomimo odległości, jaka ich dzieliła od Ojczyzny, sercem oddani byli Polsce, ale swoim umysłem i talentem służyli innym narodom. Bohaerem odcinka jest Julian Jurkowski, urodził się 31 stycznia 1844 roku na Kujawach. Gdy po 26 latach od powstania listopadowego odrodziły się szkoły wyższe w Polsce, rozpoczął studia medyczne w Warszawie. W roku 1863 przerwał studia i czynnie przystąpił do powstania styczniowego. Po stłumieniu powstania przez rosyjską armię na emigracji znalazło się około 10 tys. Polaków, skupionych głównie we Francji. Do Francji emigruje również Julian Jurkowski, gdzie kontynuuje studia medyczne i pracuje w największym paryskim prosektorium. Julian Jurkowski w roku 1898 wyjeżdża do Urugwaju, gdzie do 1871 roku pracuje na Urugwajskiej wyspie Isla de Flores, zdobywając wiedzę i doświadczenie w leczeniu chorób zakaźnych. Gdy w 1885 roku powstawał Wydział Lekarski na Uniwersytecie w Montevideo - stolicy Urugwaju - Julian Jurkowski zostaje profesorem Katedry Anatomii, gdzie pracuje przez 15 lat. Jurkowski w 1900 roku przenosi się do Argentyny, gdzie pracuje jako lekarz wśród emigracji polskiej w i wraz z innym lekarzem Michałem Laudańskim otwiera pierwszą w Argentynie klinikę chorób płucnych. Julian Jurkowski zmarł 22 grudnia 1913 roku w Apostoles w Argentynie.

Opis (streszczenie): Wacław Sieroszewski to jeden z czołowych pisarzy okresu Młodej Polski - urodził się 24 sierpnia 1858 w majątku koło Radzymina. W 1878 roku rozpoczął pracę na Kolei Warszawsko - Wiedeńskiej, jednak za działalność antycarską został aresztowany i osadzony w X Pawilonie Cytadeli Warszawskiej. W 1880 roku został zesłany na Syberię i przetransportowany do Wierchojańska w Jakucji, gdzie prowadził prace etnograficzne. Wacław Sieroszewski pisał o Jakutach i ich wierzeniach, publikował liczne artykuły i został doceniony przez Cesarskie Towarzystwo Geograficzne. Uznanie ze strony władz rosyjskich umożliwiło mu powrót do ojczyny po 20 latach pobytu na Syberii. Po powrocie do kraju, za działalność niepodległościową ponownie trafił do X Pawilonu i ponownie został zesłany na Syberię. Stąd wraz z Bronisławem Piłsudskim wyruszył na etnograficzną wyprawę do Japonii. Tu prowadził badania nad ludami Ajnów należącymi do paleoazjatyckiej grupy językowej. Po odzyskaniu niepodległości przez Rzeczpospolitą zajął się literaturą publikując między innymi biografię Józefa Piłsudskiego, z którym politycznie był związany przez większość życia.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Czesław Marian Bieżanko (1895 - 1986), wybitny inżynier rolnictwa, chemik, entomolog. Wykładał chemię i historię naturalną na uniwersytecie w Rio Grande. Dokonał jednej z największych w XX wieku rewizji systematyki motyli. Jego opracowania naukowe przyczyniły się do poznania motyli Brazylii i Urugwaju, a kilkanaście gatunków motyli nazwano jego imieniem.

Opis (streszczenie): Projekt trzynastu etiud filmowych przybliżających widzom sylwetki wybitnych polskich naukowców żyjących w różnych zakątkach świata, którzy swoją pracą i odkryciami dali podstawy do rozwoju nauki. W krótkich filmach poznamy niezwykłe historie wybitnych Polaków, którzy pomimo odległości, jaka ich dzieliła od Ojczyzny, sercem oddani byli Polsce, ale swoim umysłem i talentem służyli innym narodom. Bohaterem odcinka jest Szczepan Walkowski (1912 - 1969) ksiądz kapelan pilot Polskich Sił Powietrznych w Wielkiej Brytanii, uczestnik II wojny światowej. W 1949 roku wyjechał do Argentyny gdzie jako duchowny pracował na rzecz organizacji polonijnych, był redaktorem "Głosu Polskiego.

Opis (streszczenie): Bohaterką odcinka jest Wanda Dynowska tłumaczka i popularyzatorka filozofii hinduizmu urodziła się 30 czerwca 1888 roku w Petersburgu. W II Rzeczpospolitej współpracowała z Józefem Piłsudskim, a po jego śmierci wyjechała do Indii. Poznała Mahatmę Gandhiego i stała się jedną z najbardziej zaufanych osób indyjskiego przywódcy. Dynowska uważała, że doświadczenia hindusów dążących do niepodległości, są zbieżne z historią Polaków. Po wybuchu II wojny światowej Dynowska pomagała polskim uchodźcom, którzy osiedlili się w Indiach, stając się łącznikiem między kulturą polską i indyjską. Dalajlama duchowy i polityczny przywódca narodu tybetańskiego, laureat Pokojowej Nagrody Nobla w oficjalnych wypowiedziach wspominał wielokrotnie Wandę Dynowską porównując ją do przybranej matki wszystkich hindusów.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Wacław Szuniewicz. Urodził się 28 grudnia 1892 roku w rodzinie szlacheckiej zamieszkującej tereny obecnej Wileńszczyzny. Misjonarz, lekarz okulista i pediatra, działacz społeczny. Po wstąpieniu do Zgromadzenia Księży Misjonarzy św. Wincentego a Paulo, wyjechał do Chin. W mieście Xingtai stworzył niewielki szpital, który po kilku latach powiększył do 100 łózek i 18 przychodni w terenie. Dziennie przeprowadzał kilkanaście operacji okulistycznych. W latach 30. XX wieku został mianowany dyrektorem generalnym wszystkich szpitali katolickich w północnych Chinach. Kształcił okulistów chinskich i przyjmował pacjentów z najodleglejszych części Chin. Nazywano go Xuan Weiren - człowiek ze srebrną brodą. Po przejęciu władzy przez komunistów wyjechał do USA i Brazylii.

Opis (streszczenie): Cykl etiud filmowych przybliżających widzom sylwetki wybitnych polskich naukowców żyjących w różnych zakątkach świata, którzy swoją pracą i odkryciami dali podstawy do rozwoju nauki. W krótkich filmach poznamy niezwykłe historie wybitnych Polaków, którzy pomimo odległości, jaka ich dzieliła od Ojczyzny, sercem oddani byli Polsce, ale swoim umysłem i talentem służyli innym narodom. Bohaterem tego odcinka jest Józef Szczepan Kowalewski, badacz języka mongolskiego i lamaizmu. Urodził się 9 stycznia 1801 roku w Brzostowicy Wielkiej koło Grodna. Podczas studiów dołączył do tajnego Towarzystwa Filomatów, gdzie zaprzyjaźnił się z narodowym wieszczem, Adamem Mickiewiczem. Kowalewski studiował język arabski, perski, tatarski i mongolski. W 1830 roku wyjechał do Chin jako sekretarz misji dyplomatycznej i tam gromadził informacje o kulturze i języku Chin. Józef Szczepan Kowalewski przez 6 lat pełnił funkcję rektora Uniwersytetu w Kazaniu. W 1862 roku powrócił do Polski i został profesorem Wydziału Historyczno - Filologicznego Uniwersytetu Warszawskiego. Zmarł 7 listopada 1878 roku w Warszawie. Do dzisiaj za największe osiągnięcie naukowe Józefa Szczepana Kowalewskiego uznaje się trzytomowy "Słownik mongolsko - rosyjsko - francuski", który jest istotnym materiałem badawczym współczesnej mongolistyki, ałtaistyki i buddologii.

Opis (streszczenie): Bohaterką odcinka jest Wanda Błeńska (1911 - 2014), lekarka, misjonarka, specjalistka leczenia trądu. Ukończyła medycynę w Poznaniu w 1934 roku. Pracowała w szpitalach w Toruniu i Gdyni. Podczas wojny działała w AK. Ukończyła kursy medycyny tropikalnej w Hamburgu i Liverpoolu. W 1950 wyjechała do Ugandy, gdzie pracowała jako naczelny lekarz ośrodka dla trędowatych w Bulubie nad Jeziorem Wiktorii, przy misji sióstr franciszkanek. Działała w międzynarodowym środowisku leprologów, angażując się w badania nad szczepionką przeciw trądowi. W 1994 roku wraca do Polski i działa społecznie na rzecz Afryki. Odwiedzała Ugandę kilkakrotnie, m.in. podczas wizyty Jana Pawła II. Umiera w roku 2014 w wieku 103 lat. W 2019 rozpoczyna się jej proces beatyfikacyjny.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Szymon Kossobudzki (1869 - 1934), działacz polonijny w Brazylii, zasłużony lekarz i profesor medycyny. Działalność zawodowa Kossobudzkiego związana była z rozwojem szpitalnictwa i oddziałów chirurgii w Brazylii.

Opis (streszczenie): ODC. 85 Życiorysy polskich emigrantów w cyklu Polacy Światu. Przedstawiamy sylwetki ludzi, którzy swoim geniuszem i chęcią zmiany świata na lepsze przysłużyli się rozwojowi cywilizacji, a ich odkrycia i prace naukowe były krokami milowymi w takich dziedzinach jak sztuka, medycyna, inżynieria, biologia, chemia czy fizyka. W najbliższym odcinku opowiemy historię polskiego antykwariusza działającego na terenie Skandynawii. Henryk Bukowski urodził się 6 stycznia 1839 roku na Konwieńszczyźnie. Po ukończeniu gimnazjum rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie w Moskwie. W 1863 przerwał naukę, by wziąć udział w powstaniu styczniowym. Walczył w oddziale Bolesława Dłuskiego - Jabłonowskiego. Został ranny w Bitwie pod Świętobrościem, a po upadku powstania wyemigrował do Szwecji. W 1864 roku rozpoczął pracę w Bibliotece Królewskiej w Sztokholmie, do jego zadań należało porządkowanie i systematyzowanie zbiorów dzieł słowiańskich. Dzięki pożyczce udzielonej przez królową Józefinę von Leuchtenberg - udało mu się otworzyć własny antykwariat. Antykwariat Henryka Bukowskiego ze swoją siedzibą w centrum Sztokholmu cieszył się ogromną popularnością i był odwiedzany przez arystokrację ze Szwecji, Danii czy Norwegii. Polski antykwariusz zaproponował swoim klientom nowe standardy i usługi, członkowie rodzin królewski mogli swobodnie pozbywać się rodzinnych pamiątek w tzw. najwyższej dyskrecji. Bukowski wszystkie swoje oszczędności, przeznaczał na rozwój polskiej kultury i nauki, a jego antykwariat pełnił rolę polskiej stacji naukowej. Zmarł w 1900 roku w Sztokholmie. Pochowany został na dziedzińcu zamku w Rapperswilu w Szwajcarii, gdzie znajduje się muzeum polskie, którego Bukowski był współzałożycielem i mecenasem kolekcji polskich pamiątek. Henryk Bukowski przyczynił się do rozwoju polskiej kultury i nauki na terenie Skandynawii, a jego metody pracy weszły na stałe do kanonu praktyk antykwarycznych na świecie.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Edward Landowski - lekarz i antropolog. Urodzony w 1839 r. w Wilnie. Studiował w Warszawie na Akademii Medyczno - Chirurgicznej. Brał aktywny udział w powstaniu styczniowym w 1863 r. Po klęsce wyjechał na Zachód.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Edmund Sebastian Woś - Saporski (1844 - 1933), geometra i pionier osadnictwa polskiego w Paranie, przywódca i ambasador Polaków w Brazylii na przełomie XIX i XX wieku. Zajmował się wytyczaniem linii kolejowych na terenie dziewiczych południowych stanów Brazylii, budował linie telegraficzne i drogi. Przyczynił się do modernizacji i unowocześnienia Brazylii.

Opis (streszczenie): ODC. 81 Poznaj historie i życiorysy polskich emigrantów. W cyklu Polacy Światu przedstawiamy sylwetki ludzi, którzy swoim geniuszem i chęcią zmiany świata na lepsze przysłużyli się rozwojowi cywilizacji, a ich odkrycia i prace naukowe były krokami milowymi w takich dziedzinach jak sztuka, medycyna, inżynieria, biologia, chemia czy fizyka. W najbliższym odcinku opowiemy historię polskiego farmaceuty i botanika. Ferdynand Karo urodził się 6 maja 1845 roku w Brześciu Litewskim w rodzinie włoskiego imigranta. Kiedy Ferdynand miał 6 lat rodzina przeniosła się do Warszawy, gdzie jego ojciec prowadził restaurację w hotelu Rzymskim. Do gimnazjum rodzice wysłali go do Wrocławia, to właśnie we wrocławskiej szkole botaników powstały pierwsze zielniki Ferdynanda Karo. Po ukończeniu szkoły młody adept farmacji praktykował w aptece Henryka Spiessa w Warszawie. Apteka Spiessów podczas powstania styczniowego pełniła funkcję tajnej poczty. Ferdynand Karo był kurierem Rządu Narodowego i bliskim współpracownikiem Romualda Traugutta. Wiosną 1887 roku z powodów politycznych, został zmuszony do wyjazdu na Syberię. Podczas tego pobytu stworzył ponad 80 tysięcy kart zielnikowych. Obserwacje przyrodnicze prowadził w różnych konfiguracjach - w dzień i w nocy - przez kilka miesięcy w roku. Jego znaleziska pozwoliły na opisanie 28 nowych gatunków. W 1925 roku objął rolę kustosza zbiorów Warszawskiego Towarzystwa Farmaceutycznego. Zmarł 3 września 1927 w Konstancinie. Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie. Ferdynand Karo zawsze podkreślał, że był zwyczajnym rzemieślnikiem, który przygotowywał jedyniemateriał do dalszych naukowych badań. Jednak znaczenie jego prac dla światowej botaniki zasługuje na umieszczenie jego nazwiska w gronie najbardziej zasłużonych badaczy światowej flory.

Opis (streszczenie): Cykl etiud filmowych przybliżających widzom sylwetki wybitnych Polaków żyjących w różnych zakątkach świata. Bohaterem odcinka jest Zbigniew Ziembiński (1908 - 1978), aktor i reżyser, który w czasie II wojny światowej wyemigrował do Brazylii. Ziembiński odniósł ogromny sukces artystyczny na scenach Rio de Janeiro. Krytycy teatralni dzielą dzieje teatru brazylijskiego na dwa okresy przed i po Ziembińskim, nazywając go polskim ojcem brazylijskiego teatru.

Opis (streszczenie): Bohaterem odcinka jest Ignacy Domeyko herbu Daniel, pseudonim Żegota (1802 - 1889), wybitny geolog, inżynier górnictwa, badacz Ameryki Południowej, współtwórca szkolnictwa wyższego w Chile. Współcześnie nie tylko Polska, ale też Chile, Białoruś, a nawet Litwa uważają go za swojego bohatera. On sam jednak zawsze podkreślał, że jest Polakiem.

Opis (streszczenie): ODC. 99 Brunon Edward Paprocki polski architekt działający w Ameryce Południowej urodził się 6 października 1879 roku. Ukończył szkołę inżynierską Wawelberga i Rotwanda w Warszawie, a następnie rozpoczął studia architektoniczne na paryskiej École Nationale des Beaux - Arts. Podczas I wojny światowej należał do Legionów Polskich. W roku 1926 roku przeniósł się do Peru i rozpoczął pracę naukową. Został profesorem katedry architektury na politechnice w Limie, z jego inicjatywy powstało stowarzyszenie architektów peruwiańskich. Pracował przy budowie neoklasycznego gmachu Pałacu Sprawiedliwości Palacio de Justicia w Limie, który dziś jest siedzibą Sądu Najwyższego. Projekt był inspirowany pałacem sprawiedliwosci w Brukseli. W 1936 roku Paprocki zamieszkał w Paragwaju i zajął się przebudową Narodowego Panteonu Bohaterów w Asunción. Architekt zmarł w czerwcu 1949 roku w stolicy Paragwaju Asuncion.