Szlakiem miejsc niezwykłych - Pomniki Historii godziny emisji w telewizji, obsada, kiedy leci i gdzie obejrzeć

Opis (streszczenie): Audycja prezentuje najciekawsze pomniki i zabytki polskiej kultury. W tym reportażu zostały przedstawione dwa: Malbork i Frombork. Największa ceglana budowla na świecie oraz miejsce pochówku Mikołaja Kopernika czyli Malbork i Frombork - dwa Pomniki Historii o podobnym, czerwono - ceglanym wyglądzie ale całkiem różnej historii. Zamek w Malborku to kwintesencja potęgi państwa krzyżackiego, w czasach swej świetności - twierdza nie do zdobycia, historia nowożytnej myśli konserwatorskiej, lecz przede wszystkim atrakcja przyciągająca turystów przez 365 dni i nocy w roku. Wzgórze fromborskie to unikalna warownia katedralna oblegana i zdobywana przez wojska polskie, krzyżackie i czeskie. We Fromborku kanonik kapituły warmińskiej - Mikołaj Kopernik opracował heliocentryczny model budowy świata. Legenda genialnego astronoma i urok zespołu katedralnego sprawia, że nie sposób pominąć tego Pomnika Historii podczas wędrówek po Warmii.

Opis (streszczenie): Miejsce, które wszyscy doskonale znamy z lekcji historii i filmu Aleksandra Forda. To właśnie tu rozegrała się jedna z najsłynniejszych bitew średniowiecznej Europy. Zwycięstwo wojsk polsko - litewskich nad zakonem krzyżackim było początkiem zmierzchu jego potęgi. Bitwa pod Grunwaldem przeszła do historii i stała się źródłem inspiracji. I to właśnie to niezwykłe miejsce odwiedzimy w kolejnym odcinku cyklu "Pomniki Historii. Szlakiem miejsc niezwykłych". Bitwa pod Grunwaldem była przez Jagiełłę dobrze przygotowana taktycznie i logistycznie. Król obserwował jej przebieg ze wzgórza, dzięki czemu mógł doskonale kontrolować sytuację. Do historii przeszedł wspaniałomyślnygest Jagiełły, który rozkazał na polu bitwy odnaleźć zwłoki wielkiego mistrza i odesłać je z honorami do Malborka. O znaczeniu pola bitwy oraz o tym co wiemy tak naprawdę o słynnym dniu 15 lipca 1410 roku, porozmawiamy z Szymonem Drejem - dyrektorem Muzeum Bitwy pod Grunwaldem w Stębarku oraz Piotrem Nowakowskim - kierownikiem działu archeologicznego Muzeum Bitwy pod Grunwaldem.

Opis (streszczenie): W kolejnym odcinku odwiedzamy Łowicz. Znajdująca się tu katedra jest zabytkiem o szczególnym znaczeniu dla historii i kultury Polski. Świątynię fundowali, a następnie hojnie wyposażali najwięksi dostojnicy w hierarchii kościelnej - arcybiskupi gnieźnieńscy (prymasi od XV wieku). Obecna katedra jest nekropolią swoich mecenasów - dwunastu arcybiskupów oraz wielu innych dostojników. W 2012 roku, dekretem prezydenta RP, katedra została wpisana na listę Pomników Historii.

Opis (streszczenie): Jego nazwa pochodzi od ogromnego głazu zwanego królewskim, który przez wieki stanowił punkt orientacyjny dla żeglujących korytem rzeki Dziwny nad morze. Już w XII w. Kamień Pomorski stał się stolicą Księstwa Pomorskiego i siedzibą biskupstwa. Symbolem jego zamożności jest zespół katedralny, oddzielony niegdyś od Starego Miasta murem obronnym. Dominuje w nim imponująca, masywna bryła romańsko gotyckiego kościoła.

Opis (streszczenie): Reportaż opowiadający o górskiej twierdzy i warownym mieście, przy którym sławne francuskie Carcassonne wygląda jak Disneyland. Czyli Srebrna Góra i Paczków - Pomniki Historii, w których nie tylko miłośnikom militariów zabije mocniej serce. Srebrna Góra to największa nowożytna warownia górska w Europie. Nigdy nie była zdobyta, ale też nigdy nie była specjalnie oblegana. Mieściła blisko 2, 5 tyś. pruskich żołnierzy, którym zapewniała pruski dryl i cienkie piwo. Zyskała miano "Śląskiego Gibraltaru" oraz miejsca, którego w wędrówkach po Sudetach Środkowych nie sposób pominąć. Kluczowy punkt obrony nyskiego księstwa biskupów wrocławskich, unikatowe, bo kompletne mury obronne z przełomu XIV i XVI wieku, kościół przystosowany do obrony przed tureckim najazdem oraz niezmieniony od stuleci układ urbanistyczny. Jeśli to nie jest wystarczającą zachętą, by odwiedzić Paczków, to bez wątpienia warto zobaczyć paczkowskie muzeum gazownictwa z unikatową kolekcją gazomierzy i domowych urządzeń na gaz. Dwa Pomniki Historii z historią wojskowości i gazownictwa w tle.

Opis (streszczenie): W tym odcinku odwiedzimy zespół klasztorno - kościelny w Leżajsku. Został on wzniesiony w drugiej ćwierci XVII w. przez starostę leżajskiego Łukasza Opalińskiego i jego żonę Annę z Pileckich. Motywem fundacji miała być wdzięczność za zwycięstwo odniesione nad rezydującym w Łańcucie starostą Stanisławem Stadnickim, zwanym z powodu dokonywanych rozbojów diabłem łańcuckim. O powstaniu tego miejsca zdecydowały nadzwyczajne wydarzenia. Legenda głosi że w doborze lokalizacji pomogły kępki rumianku, które w cudowny sposób wskazały teren budowy świątyni. Dziś manierystyczno - barokowy zespół kościoła i klasztoru w Leżajsku należy do najwybitniejszych dzieł architektury sakralnej na Podkarpaciu. Do dziś miejscem tym opiekują się bernardyni. O zespole klasztorno - kościelnym w Leżajsku opowiedzą: ojciec Joachim Ciupa, kustosz Sanktuarium oraz Andrzej Efrem Obruśnik z Muzeum Prowincji Ojców Bernardynów. Rozmawiać z nimi będzie Katarzyna Sanocka.

Opis (streszczenie): Są na Śląsku dwa zupełnie niezwykłe Pomniki Historii, które nie mają ani pierwowzorów, ani bezpośredniego wzorca w architekturze. Pierwszy rozmiarem swojej kopuły przyćmił nawet rzymski Panteon i w chwili powstania był największą na świecie budowlą wykonaną w żelbecie. Drugi - to setki pomieszczeń i korytarzy. A wszystko opakowane w monumentalną i surową architekturę. Wrocławska Hala Stulecia i Gmach Województwa i Sejmu Śląskiego w Katowicach to budowle, które są po prostu jedyne w swoim rodzaju. Na ukończenie katowickiego gmachu czekano ponad 5 lat. Zaprojektowana przez Maksa Berga Hala Stulecia została wzniesiona zaledwie w 14 miesięcy. Dzięki zastosowaniu nietypowej konstrukcji i nowatorskiej technologii budowy, ukończona w 1913 roku Hala, to jeden z pierwszych w pełni dojrzałych dzieł architektury ekspresjonistycznej, z jej skłonnością do monumentalizacji a nawet patosu. Główna sala widowiskowa Hali Stulecia może pomieścić nawet 10 tyś. osób. Budynek Sejmu liczy aż 600 gabinetów, 1300 okien i 6 kilometrów korytarzy. W swoich podziemiach mieści obszerny schron, skarbiec oraz tajny tunel. Monumentalne gmachy użyteczności publicznej, Hala Stulecia we Wrocławiu i Gmach Województwa i Sejmu Śląskiego w Katowicach w momencie kiedy powstawały, znajdowały się w granicach dwóch różnych Państw. Wrocławska Hala zbudowana dla uczczenia 100 rocznicy zrywu Niemców przeciwko napoleońskiej okupacji, miała być manifestem społecznej harmonii i demokracji. Dla Polaków z kolei, Katowicki Gmach to symbol polskości na odzyskanej po wiekach ziemi śląskiej. Pierwszy budynek parlamentarny w odrodzonej Ojczyźnie, był prawdziwym powodem do dumy. Obydwa Pomniki Historii powstały pod państwowym mecenatem. W obydwu widać też antyczne inspiracje. Ich monumentalny niemiecki ekspresjonizm i majestatyczny, uwspółcześniony klasycyzm architektury II RP, to różne oblicza rodzącego się właśnie modernizmu.

Opis (streszczenie): Ta budowla majestatycznie góruje nad miastem i całą okolicą. To jeden z największych kościołów na całym Dolnym Śląsku i wyśmienity zabytek kamiennej architektury gotyckiej na terenie Polski. Powstał w XIV wieku z inicjatywy Joannitów, czyli zakonu który na nasze ziemie zawędrował aż z Ziemi Świętej. Już chyba samo to, wystarczy, by uznać, że Strzegom wart jest odwiedzenia. Ten imponujący Pomnik Historii zadziwia nie tylko rozmiarem ale też oryginalną, gotycką architekturą. Surowa bryła zdobiona jest wieloma detalami architektonicznymi. Uwagę zwracają misternie rzeźbione portale i tympanony. Najstarszy pochodzi z 1350 roku i przedstawia koronację trzech królowych. Od strony południowej znajdziemy tympanon ze sceną zaśnięcia Najświętszej Marii Panny. Najmłodszy i najcenniejszy portal znajduje się nad wejściem głównym i przestawia nawrócenia św. Szawła. To prawdziwy skarb architektury gotyckiej.

Opis (streszczenie): Program o ważnych miejscach na mapie Polski nawiązujących do historii naszego kraju, polskiej literaturze.

Opis (streszczenie): Program prezentuje najciekawsze pomniki i zabytki polskiej kultury. Osiedle Katedralne w Kamieniu Pomorskim i Stargardzki zespół kościoła NMP Królowej Świata wraz ze średniowiecznymi fortyfikacjami należą do najcenniejszych zabytków regionu nadbałtyckiego. Położone w malowniczym regionie naszego kraju były wyrazem potęgi i zamożności dwóch miast, które okres największej świetności przeżywały w średniowieczu. Obydwie ceglane świątynie wyróżnia kunsztowny detal architektoniczny i glazurowane elementy. Charakterystycznym motywem dekoracji świątyni w Stargardzie jest tak zwana blenda stargardzka. To płytka wnęka o wykroju arkady, która znalazła naśladowców nie tylko na terenie Polski. Świadczy to o sile oddziaływania tego ośrodka w średniowieczu. Kamieńska katedra przyciąga nie tylko miłośników średniowiecznych budowli. Melomani z całego świata przybywają tu, by podziwiać niezwykle piękne pod względem formy i wspaniale brzmiące organy barokowe. Rozsławiony przez wirtuozów muzyki klasycznej instrument ma 47 głosów i 3300 piszczałek. Bogato zdobią go rzeźby, polichromie i złocenia. Potęgę Pomorza zbudowała tak naprawdę jedna dynastia - ród Gryfitów, który ochrzcił te ziemie i rządził nimi nieprzerwanie przez ponad 500 lat. Po wygaśnięciu dynastii Pomorze nie wróciło już nigdy do dawnej świetności. Na szczęście przypominają o niej wspaniałe gotyckie budowle, obecne tu na każdym kroku.

Opis (streszczenie): Program prezentuje najciekawsze pomniki i zabytki polskiej kultury, w tym odcinku są to Wrocław i Toruń. To miasta o niezwykle skomplikowanej i burzliwej historii, wielokrotnie zmieniały przynależność państwową. Leżące na ważnych szlakach handlowych ośrodki, należały do Ligii Hanzeatyckiej i na przestrzeni wieków prężnie się rozwijały. Obydwa stały się też ważnymi ośrodkami uniwersyteckimi. W historii obu miast nie brak jednak kontrastów, jak choćby tego, że toruński zespół staromiejski przetrwał w niemal nienaruszonym stanie, a Wrocław wyłonił się z wojennej pożogi mocno zniszczony. Mimo to obydwa miasta są prawdziwą skarbnicą zabytków. Gdy z początkiem XIX wieku rozbierano mury obronne Wrocławia, by zakładać w tym miejscu planty, w Toruniu podjęto decyzję o rozbudowie fortyfikacji. Na przestrzeni XIX stulecia powstała ogromna inwestycja militarna nowoczesna twierdza Toruń. Niestety w XX wieku pod rządami hitlerowców także Wrocław musiał ponownie zamienić się w twierdzę - Festung Breslau.

Opis (streszczenie): Wolność, całość, niepodległość. Tymi słowami, 24 marca 1794 roku na rynku w Krakowie, generał Tadeusz Kościuszko wezwał do broni wszystkich mieszkańców miast i wsi. Polsce groził bowiem trzeci rozbiór z rąk Rosji, Austrii i Prus i skreślenie z map Europy. Najważniejsza dla całej insurekcji kościuszkowskiej bitwa rozegrała się pod Racławicami. Pole walki za Pomnik Historii zostało uznane w 2004 roku.

Opis (streszczenie): W kolejnym odcinku Pomników Historii będziemy sprawdzać czego o naszej przeszłości możemy się dowiedzieć w takim miejscu jak Kwidzyn. Zespół katedralno - zamkowy w Kwidzynie powstał w XIV w. na potrzeby diecezji pomezańskiej, jako jej centrum religijne i polityczno - administracyjne. Posiada unikatowe wartości architektoniczne i zabytkowe. Jest jednym z najbardziej imponujących zabytków architektury gotyckiej w Polsce z monumentalnym, najokazalszym w kraju gdaniskiem (danskerem). To jedyne na terenie Polski, tak uformowane przestrzennie oraz jednorodne założenie średniowieczne łączące funkcje sakralne, rezydencjonalne i obronne o unikatowych w skali europejskiej rozwiązaniach architektonicznych.

Opis (streszczenie): Program prezentuje najciekawsze pominiki i zabytki polskiej kultury.

Opis (streszczenie): W kolejnym odcinku Pomników Historii odwiedzamy Tyniec. Opactwo w Tyńcu jest najstarszym istniejącym w Polsce klasztorem kontynuującym tradycję benedyktyńską, zajmującym poczesne miejsce w historii Polski niemal od zarania jej państwowości. Począwszy od 1 poł. XI w. , przez kolejne wieki, pełniło rolę ważnego ośrodka działalności misyjnej, życia liturgicznego i kulturalnego. Związane było także z istotnymi wydarzeniami politycznymi i postaciami historycznymi.