Emisja Świadkowie czasu będzie miała miejsce (premiera, powtórka):
Program TV na 4 czerwca 2026 (Czwartek) Program TV na 6 czerwca 2026 (Sobota)Emisja Świadkowie czasu miała miejsce:
Opis (streszczenie): Jednym z mniej znanych zabytków Podlasia jest kościół rzymsko - katolicki w Białowieży, zaprojektowany przez wybitnego architekta Borysa von Zinserlinga.
Czas trwania: 15min. / 2017Opis (streszczenie): Jednym z mniej znanych zabytków Podlasia jest kościół rzymsko - katolicki w Białowieży, zaprojektowany przez wybitnego architekta Borysa von Zinserlinga. Kościół pochodzi z początku XX wieku, ale jest obiektem w skali Polski unikatowym. To bowiem jedyna w kraju świątynia zbudowana w stylu narodowym zygmuntowskim.
Czas trwania: 17min. / 2017Opis (streszczenie): To ostatnia z rodu Sleńdzińskich (1927 - 1992). Niewiele rodów polskich artystów ma galerie poświęcone wyłącznie własnej działalności. Ale wileński ród Sleńdzińskich taką galerię ma - właśnie w Białymstoku. Placówka chroni i popularyzuje twórczość rodu: pradziada donatorki galerii Julitty Sleńdzińskiej - Aleksandra (1803 - 1878), ojca Ludomira (1889 - 1980) i samej Julitty (1927 - 1992), urodzonej w Wilnie, zmarłej w Białymstoku. Galeria powstała w oparciu o darowiznę Julitty, a powołała ją do życia stosowną uchwałą Rada Miejska Białegostoku. W kolekcji galerii znajdują się obrazy, polichromowane rzeźby i płaskorzeźby, studia rysunkowe, szkice wykonane przez Sleńdzińskich w okresie XIX - XX wieku oraz archiwum rodzinne. Jest też stary, cenny klawesyn, który został po Julitcie.
Czas trwania: 17min. / 2017Opis (streszczenie): Ludwik Zamenhof, twórca języka esperanto urodził się i spędził swoje dzieciństwo w Białymstoku. To wielokulturowe miasto, z rynkiem w centrum, porównywanym do biblijnej wieży Babel, stało się dla niego inspiracją do stworzenia w późniejszym czasie języka ponadnarodowego.
Czas trwania: 15min. / 2017Opis (streszczenie): Typowy dla polskiego pejzażu dwór, od setek lat towarzyszył naszemu krajobrazowi - od schyłku średniowiecza, kiedy stanowiły rezydencje magnackie czy drobnorycerskie i szlacheckie siedziby, aż do lat 30. XX. Dziś ten element naszego dziedzictwa i naszej tożsamości odszedł w zapomnienie. W czasie II wojny światowej ziemianie i tworzona przez wieki kultura szlachecka stały się obiektem zaciekłej nienawiści okupantów, w szczególności sowieckiego. Z kilkuset dworów i pałaców w woj. białostockim lata 19391945 przetrwało w stanie nienaruszonym zaledwie kilkanaście obiektów. Ocalałe siedziby ulegały dalszej dewastacji w czasach istnienia PRL i większość z nich popadła w ruinę dobra materialne grabiono, majątki parcelowano, opuszczone pałace zamieniano w magazyny. Program proponuje szczególną wyprawę w przeszłość do polskich dworków szlacheckich. Jest pokazaniem kawałka historii, części naszej polskiej, utraconej duszy.
Czas trwania: 17min. / 2017Opis (streszczenie): Lutosławscy w linii łomżyńskiej objęli majątek Drozdowo nad Narwią w połowie XVIII w. Skrzętne gospodarowanie doprowadziło posiadłość do prawdziwego rozkwitu w rękach założyciela linii Franciszka Dionizego (18301891). Zajmował się oczywiście rolnictwem, ale rozwinął też imponującą działalność przemysłową, budując browar, mleczarnię, gorzelnię, fabrykę krochmalu i mąki ziemniaczanej, młyn oraz tartak parowy. Prawdziwym sukcesem okazało się drozdowskie piwo, przynoszące producentom spore zyski. Synowie Franciszka byli uczestnikami i twórcami najważniejszych wydarzeń w historii rodziny. Najstarszy Wincenty (18631954), dyplomowany inżynier chemik po studiach na politechnikach w Rydze i Dorpacie, ukończył studia filozoficzne, doktoryzował się w Helsinkach i zasłynął dzięki badaniom pism Platona. Wykładał m.in. na uczelniach w Szwajcarii, Kazaniu, Paryżu, Londynie, Krakowie, Poznaniu, Wilnie, także w Hiszpanii (skąd przywiózł żonę, skądinąd ciekawą poetkę) i USA. Drugi z kolei, Stanisław Kostka (18641937), inżynier rolnik po studiach w Halle i praktyce w Niemczech, zarządzał majątkiem Drozdowskim, swoją pracą przyczyniając się do rozwoju tej miejscowości jak i okolicznych wsi oraz dając pracę jej mieszkańcom. O Marianie Józefie (18711918) pamięta się w rodzinie jako o utalentowanym inżynierze elektryku, prekursorze na ziemiach polskich elektrowni zasilanych silnikami Diesla, pierwszym producencie konstrukcji żelbetowych, wytwórcy cementu, wykładowcy szkół inżynierskich, współtwórcy m.in. mostu Poniatowskiego w Warszawie; jego konstrukcje stoją do dziś w różnych krajach Europy. W czasie I wojny światowej w Rosji stworzył polskie szpitale w Mińsku, Borysowie i Orszy, następnie sieć szkół. Bolszewicy uznali jego działalność za kontrrewolucyjną, skutkiem czego został rozstrzelany w Moskwie we wrześniu 1918 r.
Czas trwania: 17min. / 2017Opis (streszczenie): Losy Haliny Matejczuk, polskiej dyplomatki, byłej konsul Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej we Francji. Pochodziła z Gródka na Podlasiu, z ubogiej rodziny. W dzieciństwie, które przypadło na czas II wojny światowej, została okaleczona przez niemieckiego lekarza i została kaleką na całe życie. Pomimo tego, dzięki swojemu uporowi i pragnieniu kształcenia się, osiągnęła najwyższy stopień kariery w służbie dyplomatycznej. Kolejny odcinek cyklu ŚWIADKOWIE CZASU przybliża jej pracę w dyplomacji oraz osobiste losy, osadzone w historii regionu.
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Opowieść o pasjonatach historii ze Stowarzyszenia Grupa Wschód, założonym przez nich Podlaskim Muzeum Militariów w Białymstoku i wieloletnich działaniach na rzecz przywracania i utrwalania pamięci o dziejach Podlasia i dawnych polskich Kresów.
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): W 2017 roku we wsi Dziecinne, w gminie Boćki, powstała Fundacja OKOLICA. Powołały ją Magdalena Stopa i Teresa Modzelewska. Jej celem są działania na rzecz ochrony miejscowych tradycji i związanych z nimi wartości. Fundacja gromadzi i opracowuje świadectwa historyczne, organizuje wystawy oraz wydaje do nich katalogi. Zarejestrowała już blisko 70 nagrań biograficznych najstarszych mieszkańców gminy i stworzyła kolekcję przeszło 700 historycznych fotografii pochodzących z ich albumów rodzinnych.
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Sergiusz Łukaszuk to znany animator kultury z Bielska Podlaskiego. Całe swoje życie związał z muzyką. Założył i prowadził wiele zespołów tanecznych i wokalnych oraz chórów, którymi też dyrygował. Dał z nimi ponad 1200 koncertów. Teraz, na emeryturze ma nową pasję - odtwarzanie dawnych, ludowych instrumentów muzycznych.
Czas trwania: 17min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): "Ziarno pamięci" to opowieść o losach przodków Doroteusza Fionika, twórcy Muzeum Małej Ojczyzny w Studziwodach. To także historia o pielęgnowaniu pamięci przez następne pokolenia.
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Kolejny odcinek cyklu Świadkowie Czasu poświęcony będzie pamięci leśników i policjantów z Puszczy Białowieskiej, którzy zostali aresztowani przez Sowietów w 1939 roku, a potem zamordowani w Katyniu, Charkowie, Bykowni, Kuropatach i Miednoje. Białowieskie Stowarzyszenie Dziedzictwa Puszczy postanowiło przypomnieć ich imiona i nazwiska fundując pomnik w centrum Białowieży.
Czas trwania: 17min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Zygmunt Gloger to zasłużony dla kultury Polski historyk, archeolog, etnograf, folklorysta i krajoznawca. Mieszkał, pracował i tworzył na Podlasiu, w obecnym Jeżewie Starym, we dworze, otoczonym dużym majątkiem. Dziś ani po dworze, ani po majątku nie ma śladu, a z dworskiego browaru zostały rozpadające się ruiny. Dlaczego pozwalamy, by to wszystko niszczało na naszych oczach?
Czas trwania: 17min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Opowieść o wiejskim muzeum społecznym we wsi Dubno. Stworzyli go mieszkający tam seniorzy, żeby ocalić odzapomnienia dawne tradycje, zwyczaje, kulturę i pamięć o ludziach, którzy tu żyli od pokoleń.
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Opowieść o historii Bociek, obecnie wsi, a kiedyś miasta o wielkiej historii, związanej ze znanym rodem Sapiehów.
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Historia przedwojennej Narewki nie zostanie zapomniana. Postarały się o to pasjonatki lokalnego dziedzictwa. Dzięki nim powstała wyjątkowa mapa, która pokazuje nie tylko obecne, ważne dla kultury i tradycji miejsca w przestrzeni miejscowości, ale też te, których już dzisiaj nie ma...
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): W każdej kulturze była tkanina obrzędowa. Na Podlasiu był nią lniany, wyszywany i haftowany ręcznik. Od wieków towarzyszył mieszkańcom Podlasia w najważniejszych momentach życia - od narodzin po śmierć. Ten nieco zapomniany już dzisiaj element kultury ludowej, powoli się jednak odradza. Od lat dba o to etnograf Alina Dębowska - Jankiewicz. Dzięki jej staraniom został on w styczniu 2025 roku wpisany przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. To pierwszy element kultury i tradycji z Podlasia
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Bednarstwo to dawny, bardzo powszechny kiedyś zawód, który w drugiej połowie XX wieku został prawie zapomniany. Pan Antoni Jelski jest jednym z ostatnich na Podlasiu bednarzy i zna swój fach jak mało kto. Opowie o swoim życiu i tradycji wytwarzania naczyń drewnianych oraz o zastosowaniu bednarstwa do produkcji przedmiotów dekoracyjnych.
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): W 1944 roku grupa 733 polskich dzieci, uratowanych z sowieckich łagrów i sierocińców, znalazła swój bezpieczny dom w Nowej Zelandii. Wśród nich były także te z Kresów, z terenów obecnego Podlasia. Ich losy poznajemy dzięki członkom Stowarzyszenia Edukacji Kulturalnej Widok i historykom z Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku.
Czas trwania: 16min. / 2025 / reportażOpis (streszczenie): Tykociński Teatr Amatorski liczy sobie już 110 lat. Nie sposób więc w krótkiej formie opowiedzieć o całej jego historii. Program przedstawia więc wybrane fakty i spektakle teatru na przestrzeni kilkudziesięciu lat, pokazując jednak fenomen tego amatorskiego ruchu i ludzi, którzy go tworzą.
Czas trwania: 15min. / 2024 / reportażOpis (streszczenie): Historia świątyni w Czarnej Białostockiej, ale także historia ludzi, którzy w tej części świata powiedzieli: „chcemy mieć parafię z i zbudujemy kościół”. Pomimo wielu trudności, niezgody władz komunistycznych, szykan, a wreszcie podpalenia kaplicy i próby zamachu na życie księdza- ci ludzie podjęli się tego, co wg nich było najważniejsze
Czas trwania: 17min. / 2024 / reportażŚwiadkowie czasu można obejrzeć w programie stacji:
Emisje miały lub będą miały miejsce w: TVP3 Białystok, TVP Wilno
Lista zawiera lata, w których powstawała audycja: